Κυριακή, 19 Φεβρουαρίου 2017

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Θ.Ε. 3 ΚΟΙΝΩΝΙΑ 3.5 ΕΚΚΟΣΜΙΚΕΥΣΗ (5ο δίωρο)

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι μαθητές/ μαθήτριες να:
-          αποκωδικοποιούν τις αλλαγές που επιφέρει η εκκοσμίκευση στη θρησκεία και στη  θρησκευτικότητα,
-          αναλύουν τις θέσεις της  Ορθόδοξης χριστιανικής παράδοσης για την εκκοσμίκευση.
Εκκλησία στο Κόμο, Ιταλία, που έχει μετατραπεί σε συνεργείο αυτοκινήτων

Παρουσιάζοντας:
Το φαινόμενο της εκκοσμίκευσης στη σύγχρονη πραγματικότητα.
-          «Σκέψου, συζήτησε, μοιράσου»: Δίδονται διάφορες προτάσεις μορφών εκκοσμίκευσης (π.χ. Νίκη Παπαγεωργίου). Οι μαθητές/μαθήτριες αποφασίζουν ποια 2 σημεία θεωρούν πιο σημαντικά και δίνουν από ένα παράδειγμα. Συζητούν σε ομάδες των 4 και στο τέλος καταγράφουν τα αποτελέσματά τους στον πίνακα. Ακολουθεί παρουσίαση και σύντομος σχολιασμός στην ολομέλεια.
-          Εναλλακτικά:
«Πέντε π κι ένα γ –συγκεκριμένη σειρά ερωτήσεων σε ομαδοσυνεργασία»: Ο /Η εκπαιδευτικός χωρίζει τους μαθητές/ τις μαθήτριες σε ομάδες και τους δίνει φωτογραφίες και γελοιογραφίες που αφορούν σύγχρονα φαινόμενα εκκοσμίκευσης (π.χ. Ναών που μετατράπηκαν σε εστιατόρια, γελοιογραφίες με παραδείγματα ακραίας θρησκευτικής πολιτικής ορθότητας κ.λπ.). Οι ομάδες προβληματίζονται πάνω στα συγκεκριμένα ερωτήματα που θέτει ο/η εκπαιδευτικός σε φύλλο εργασίας (π.χ. Ποιο πρόβλημα παρουσιάζεται; Τι συνέβη; Γιατί θίγει αυτό το πρόβλημα ο σκιτσογράφος κ.λπ.). Ακολουθεί συζήτηση σχετικά με τις διαστάσεις της εκκοσμίκευσης στις σύγχρονες κοινωνίες.
Ορίζοντας την Εκκοσμίκευση
«Σύμφωνα με τους κοινωνικούς επιστήμονες εκκοσμίκευση μπορεί να σημαίνει:
1.      Αποθρησκειοποίηση της κοινωνίας, δηλαδή μείωση της κοινωνικής επιρροής, του πλούτου και του γοήτρου της θρησκείας.
2.      Αποδέσμευση της κοινωνίας και της κουλτούρας από την κυριαρχία των θρησκευτικών θεσμών και συμβόλων.
3.      Μείωση της κοινωνικής σημασίας της θρησκείας∙ η θρησκεία γίνεται λιγότερο σημαντική για τη λειτουργία του κοινωνικού συστήματος.  
4.      Απομύθευση της πολιτικής. Αποδέσμευση της πολιτικής εξουσίας από τη θρησκευτική νομιμοποίηση με αποτέλεσμα το διαχωρισμό θρησκείας και πολιτικής και τη διάκριση εκκλησιαστικής και κρατικής εξουσίας.
5.      Μείωση του δημόσιου ρόλου της θρησκείας και περιορισμός της στην ιδιωτική σφαίρα.
6.      Παρακμή της θρησκείας και των θρησκευτικών θεσμών.
7.      Αποϊεροποίηση του κόσμου. Η ανθρώπινη ζωή, φύση και κοινωνία ερμηνεύονται ορθολογικά και παύουν να θεωρούνται ως αποτέλεσμα της δράσης των θεϊκών δυνάμεων.
8.      Αντικατάσταση της παραδοσιακής λογικής των αξιών από την ωφελιμιστική λογική.
9.      Μετατροπή της θρησκείας σε κοσμικό θεσμό με εγκόσμιους προσανατολισμούς και ενδιαφέροντα.
10.    Μετατροπή των θρησκευτικών πεποιθήσεων και των θρησκευτικών θεσμών σε εγκόσμιες ιδέες και κοινωνικές οργανώσεις.
11.    Μείωση της θρησκευτικότητας και του επιπέδου συμμετοχής στους θρησκευτικούς οργανισμούς».
Νίκη Παπαγεωργίου, Η Εκκλησία και η Εκκοσμίκευση






















Εκκλησία στη Γένοβα, Ιταλία, που έχει μετατραπεί σε τράπεζα

Εκκλησία στο Δουβλίνο, Ιρλανδία, που έχει μετατραπεί σε μπαρ



The Church nightclub in Denver



Εφαρμόζοντας:
Θρησκευτική ταυτότητα και εκκοσμίκευση.
-           «Επεξεργασία κειμένου με καθοδηγητικές ερωτήσεις»: Δίνεται θεολογικό κείμενο σχετικό με την εκκοσμίκευση (π.χ. π. Ευάγγελος Γκανάς). Η επεξεργασία γίνεται από τους μαθητές/τις μαθήτριες με φύλλο εργασίας σε ομαδοσυνεργασία. Ακολουθεί συζήτηση για την εκκοσμίκευση της θρησκευτικής ταυτότητας.
-          Εναλλακτικά:
«Θετικό – αρνητικό»: Οι μαθητές/μαθήτριες παίρνουν θέση στις προτάσεις που διαβάζει ο/η εκπαιδευτικός και επιχειρηματολογούν. (Ενδεικτικές προτάσεις:
·         Το βράδυ της Ανάστασης αποτελεί μια όμορφη παράδοση του τόπου μας, όπου το σημαντικότερο γεγονός είναι ότι οι άνθρωποι ασπάζονται, ανταλλάσσουν ευχές και τρώνε παραδοσιακά φαγητά.
·         Ο γάμος είναι Μυστήριο της Εκκλησίας, η δέσμευση αγάπης και πιστότητας ενώπιον Θεού και ανθρώπων, και η αίτηση ευλογίας, γι΄ αυτό και είναι αυτονόητο ότι τελείται μόνο στο ναό.
·         Είμαι χριστιανός σημαίνει ότι πηγαίνω στην Εκκλησία τις μεγάλες γιορτές (Πάσχα, Χριστούγεννα κ.λπ.) και αυτό είναι αρκετό.
·         Το φιλανθρωπικό έργο που απευθύνεται αποκλειστικά στους Έλληνες, περιφρονώντας τους ξένους, είναι αντίθετο με το κήρυγμα του Χριστού.
·         Η βάπτιση είναι ένα χαριτωμένο κοινωνικό γεγονός. Κάτι σαν το πρώτο παιδικό πάρτι του μωρού.
·         Η μετάφραση της λειτουργικής γλώσσας στην εκκλησία είναι προϊόν εκκοσμίκευσης.)
Ακολουθεί συζήτηση για την εκκοσμίκευση της θρησκευτικής ταυτότητας.

Διερευνώντας:
Ορθόδοξη παράδοση και εκκοσμίκευση.
-          «Εφημερίδα τοίχου»: Δίνονται βιβλικά και πατερικά χωρία που αναφέρονται στη ζωή των χριστιανών στον κόσμο (π.χ. προς Διόγνητον επιστολή, Ρωμ 12:2, Α΄Θεσ. 5, 21 κ.λπ.). Οι μαθητές/μαθήτριες σε ομαδοσυνεργασία δημιουργούν ένα φύλλο εφημερίδας  με τίτλο «οι χριστιανοί στον κόσμο» αξιοποιώντας τα παραπάνω κείμενα. Οι ομάδες παρουσιάζουν στην ολομέλεια της τάξης τις εφημερίδες τους. Στη συνέχεια, κάθε ομάδα κολλάει πάνω στην εφημερίδα των άλλων ομάδων χάρτινες λωρίδες με λέξεις ή φράσεις που φανερώνουν τρόπους με τους οποίους εκκοσμικεύεται -αναιρείται το βιβλικό- πατερικό πνεύμα της ζωής των χριστιανών στον κόσμο.
-          Εναλλακτικά
«Μαρκάρισμα και υπογράμμιση κειμένου»: Οι μαθητές/μαθήτριες επισημαίνουν και υπογραμμίζουν τα σημαντικότερα σημεία θεολογικού κειμένου (π.χ. Μητρ. Ναυπάκτου Ιερόθεος Βλάχος). Ακολουθεί συζήτηση σχετικά με την εκκοσμίκευση στην Εκκλησία.

Εκκλησία και εκκοσμίκευση
«Μια Εκκλησία που δεν θεραπεύει τον άνθρωπο, αλλά ασχολείται με άλλα έργα είναι εκκοσμικευμένη. Η Εκκλησία εκκοσμικεύεται όταν θεωρείται ως μια θρησκευτική οργάνωση που ικανοποιεί τα θρησκευτικά συναισθήματα και προσπαθεί να εξιλεώση τον Θεό. Μια Εκκλησία που έχει ωραίες τελετές, χωρίς να διατηρή τον ησυχαστικό θεραπευτικό χαρακτήρα, είναι θρησκευτική οργάνωση.
[…]Η εκκοσμίκευση είναι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την Εκκλησία. Είναι αυτό που αλλοιώνει το πραγματικό της πνεύμα, την αληθινή της ατμόσφαιρα. Βέβαια, δεν αλλοιώνει την Εκκλησία, αλλά τα μέλη της. Η εκκοσμίκευση δεν οδηγεί στην θέωση που είναι ο ύψιστος σκοπός της Εκκλησίας. Είναι μια ανθρωποκεντρική θεώρηση της ζωής, αφού κοινωνικοποιεί και εκνομικεύει τον ζώντα αποκαλυπτικό λόγο, ιστορικοποιεί την εσχατολογική προοπτική της Εκκλησίας, σχετικοποιεί την μεταμορφωτική δυναμικότητα του εκκλησιαστικού λόγου. Η Εκκλησία πρέπει να εισέρχεται στον κόσμο, για να τον εκκλησιοποιή και όχι ο κόσμος να εισέρχεται στην Εκκλησία για να την εκκοσμικεύη.
Μια εκκοσμικευμένη Εκκλησία είναι εντελώς ανίσχυρη και αδύναμη να εκκλησιοποιήση τον κόσμο. Και οι εκκοσμικευμένοι Χριστιανοί είναι αποτυχημένοι σε όλα τα επίπεδα.»

Μητρ. Ναυπάκτου Ιερόθεος Βλάχος,  Η Εκκοσμίκευση στην Εκκλησία.

Αναπλαισιώνοντας:
Οι συνέπειες της εκκοσμίκευσης σε προσωπικό και συλλογικό επίπεδο.
-          «Τοποθέτηση απέναντι στο κείμενο και Χιονοστιβάδα»: Οι μαθητές/μαθήτριες διαβάζουν θεολογικό κείμενο σχετικό με την εκκοσμίκευση (π.χ. π. Δημήτριος Μπαθρέλλος), γράφουν μια σκέψη με αφορμή το κείμενο και τη μοιράζονται. Συζήτηση για τις συνέπειες της εκκοσμίκευσης σε προσωπικό και συλλογικό επίπεδο.
-          Εναλλακτικά:
«Ιστοεξερεύνηση μέσω διαδικτύου»: Σε ομαδοσυνεργασία οι μαθητές/μαθήτριες μελετούν την υπόθεση Laoutsi ή την απαγόρευση του μπουρκίνι στις παραλίες της Γαλλίας με άξονες το που, πότε, τι, γιατί, πώς. Ακολουθεί παρουσίαση της έρευνάς τους και συζήτηση σχετικά με την εκκοσμίκευση σε συλλογικό και προσωπικό επίπεδο.

Συνέπειες της εκκοσμίκευσης στην κοινωνία
«Η επιλογή της προγραμματικής εκκοσμίκευσης καθιστά τις κοινωνίες πνευματικά και ηθικά φτωχότερες. Τις απομακρύνει από το θρησκευτικό εκείνο βάθος από το οποίο θα μπορούσαν να αντλήσουν πολύτιμα υπαρξιακά και ηθικά αποθέματα. Ο χώρος της χριστιανικής πίστης αποτελεί ανεξάντλητη πηγή αξιών, συμβόλων, εικόνων, και οραμάτων, που εμπλουτίζουν τόσο την ανθρώπινη ζωή όσο και τη δημόσια συζήτηση. Για παράδειγμα, όταν συζητάμε για τα έμβρυα, την ευγονική, και τη χρήση ανθρώπινου γενετικού υλικού, για το εάν θα ενθαρρύνουμε ή όχι τις μεταμοσχεύσεις και υπό ποιους όρους, ή για το εάν θα επιτρέψουμε την ευθανασία∙ όταν αναρωτιόμαστε για το πώς θα μεταχειριστούμε τους φυλακισμένους, τους πρόσφυγες, τους μετανάστες, τους άνεργους, ή τους άπορους∙ όταν καλούμαστε να επιλέξουμε ανάμεσα στην ειρήνη και τον πόλεμο, ή ανάμεσα στον φασισμό και τη δημοκρατία, θα ήταν ασύνετο να θέσουμε τη χριστιανική πίστη εκτός της δημόσιας συζήτησης, και τούτο όχι μόνο διότι πολλοί πολίτες διαμορφώνουν τις απόψεις και τη στάση τους ως προς τα παραπάνω με βάση, ή σε διάλογο με, τη χριστιανική πίστη, αλλά και διότι ο ίδιος ο πολιτισμός της Ευρώπης βασίζεται εν πολλοίς στους πυλώνες της χριστιανικής και της ουμανιστικής παράδοσης (εκ των οποίων η δεύτερη απορρέει εν μέρει από την πρώτη). Ο Χάμπερμας έχει δίκιο όταν, έχοντας κατά νουν κυρίως τον χριστιανισμό, επισημαίνει ότι ‘[…] είναι προς το συμφέρον και του ίδιου του συνταγματικού κράτους να προστατεύει τις πολιτισμικές πηγές που τροφοδοτούν την κανονιστική συνείδηση και την αλληλεγγύη των πολιτών’. Ο αποκλεισμός της χριστιανικής θρησκείας από τον δημόσιο χώρο θα σήμαινε όχι μόνο μια ακρωτηριασμένη δημοκρατία αλλά και μια Ευρώπη αποκομμένη από πηγές που αρδεύουν τον πολιτισμό της».

Π. Δημήτριος Μπαθρέλλος, Οι χριστιανοί στους χρόνους της μετα-εκκοσμίκευσης. Εκδ. εν πλω, Αθήνα 2016, σς 70-71 .

Συνοπτική παρουσίαση της υπόθεσης Lautsi κατά Ιταλίας

Τα θρησκευτικά σύμβολα στο δημόσιο χώρο


Αξιολογώντας:
Κριτική στάση απέναντι στην εκκοσμίκευση.
-          «Σύγκριση κειμένων»: Σε ομαδοσυνεργασία οι μαθητές/μαθήτριες επεξεργάζονται με φύλλο εργασίας διάφορες απόψεις θεολόγων, κοινωνιολόγων, πολιτικών  κ.λπ. σχετικά με τον χωρισμό Εκκλησίας και Κράτους (πχ. Ιωάννης Πέτρου, Μητρ. Δημητριάδος Ιγνάτιος, Ευάγγελος Βενιζέλος, Σωτήρης Μητραλέξης κλπ). Ακολουθεί συζήτηση. 
-          Εναλλακτικά:
«Αντιγνωμίες»: Οι μαθητές/ μαθήτριες επιχειρηματολογούν για τη θέση των θρησκευτικών συμβόλων στον δημόσιο χώρο. 





ΥΛΙΚΟ


ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ Θ.Ε. 3 ΚΟΙΝΩΝΙΑ 3.4 ΔΙΑΛΟΓΟΣ (4ο δίωρο)

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι μαθητές/ μαθήτριες να:
-          συσχετίζουν τον διάλογο με την άσκηση της χριστιανικής αγάπης,
-          διερευνούν δυνατότητες και δυστοκίες διαλόγου μεταξύ εκκλησιών και μεταξύ θρησκειών στη σύγχρονη εποχή.

Βιώνοντας:
Ο διάλογος ως στοιχείο προσέγγισης και κατανόησης.
-           «Χάρτης εννοιών»:  Αρχικά γίνεται Ιδεοθύελλα με την έννοια ‘διάλογος’. Στη συνέχεια οι απαντήσεις οργανώνονται σε εννοιολογικό χάρτη όπου ταξινομούνται τα χαρακτηριστικά ενός διαλόγου που αποσκοπεί στην προσέγγιση κι ενός διαλόγου συγκρουσιακού. 
-          Εναλλακτικά:
«Άκουσε να μάθεις»: Οι μαθητές/μαθήτριες χωρίζονται σε δυάδες. Αποφασίζουν ποιος/ποια θα είναι ο/η Α και ποιος/ποια ο/η Β. Ο/Η Α διηγείται δύο φορές στον Β μια μικρή αληθινή ιστορία του. Την πρώτη φορά ο Β έχει μυστική οδηγία να μην προσέχει καλά το συνομιλητή του. Τη δεύτερη φορά προσέχει ειλικρινά. Ακολουθεί συζήτηση για το πώς νιώθει ο/η Α κάθε φορά και για τα χαρακτηριστικά ενός σωστού διαλόγου, που αποσκοπεί στην επικοινωνία και την αμοιβαία κατανόηση.
Νοηματοδοτώντας:
Διάσπαση και αντιπαλότητα στην ιστορία των θρησκειών.
- «Εργασία με γελοιογραφίες και Σκέψου, Γράψε, Συζήτησε, Μοιράσου(TWPS)»: Προβάλλεται στους μαθητές/στις μαθήτριες γελοιογραφία σχετική με την αντιπαλότητα των θρησκειών. Αφού γράψουν 2 σκέψεις, τις μοιράζονται και ακολουθεί συζήτηση.


Ταυτότητα έργου: Γελοιογραφία KAL(theeconomist, 17/1/2015) για τους θρησκευτικούς πολέμους.

Η νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου


-       Εναλλακτικά:
«Η τροχιά της μάθησης»: Σε ομαδοσυνεργασία οι μαθητές/μαθήτριες εργάζονται με φύλλο εργασίας πάνω σε ιστορικές περιπτώσεις αντιπαλότητας και διάσπασης στην θρησκεία (πχ. Σχίσμα: κείμενο Κάλλιστου ΓουέαρΜεταρρύθμιση: Power Point από ebook.edu.gr, απόσπασμα ταινίας ‘Λούθηρος’, μερικές από τις 95 θέσεις του Λούθηρου, Σταυροφορίες: Πίνακας Delacroix και απόσπασμα Ν. Χωνιάτη κ.λπ.).
 Κείμενα για την Τροχιά της Μάθησης:

Το χρονικό του Σχίσματος
 Η Άλωση της Πόλης από τους Σταυροφόρους

(Η Δ΄ Σταυροφορία και η άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1204)

Επιλογή από τις 95 Θέσεις του Μαρτίνου Λούθηρου
Εισαγωγή στη Μεταρρύθμιση

Παρουσίαση της θεολόγου Χανόγλου Δέσποινας

δ.ε.27 Μεταρρύθμιση στη Δύση - Λούθηρος from desphan


Λούθηρος (ολόκληρη η ταινία)


Αναλύοντας:
Το αίτημα του διαλόγου και της ειρηνικής συνύπαρξης εκκλησιών και θρησκειών.
-          «Ιστοεξερεύνηση μέσω διαδικτύου»: Οι μαθητές/μαθήτριες σε ομαδοσυνεργασία ερευνούν σελίδες οργανισμών και θεσμών που προωθούν τον διαχριστιανικό και διαθρησκειακό διάλογο (πχ. Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών, Οικουμενικό Πατριαρχείο κ.λπ.). Παρουσιάζουν στην ολομέλεια τους σκοπούς, τις κοινές αξίες, τις δράσεις και τους συμμετέχοντες.
-          Εναλλακτικά
«Έντεχνος συλλογισμός (Artfulthinking): Βλέπω, Ισχυρίζομαι, Αναρωτιέμαι, και Δάσκαλος σε ρόλο»: Προβάλλονται στους μαθητές/στις μαθήτριες φωτογραφίες από συναντήσεις εκπροσώπων Εκκλησιών ή Θρησκευμάτων (π.χ. Οικ. Πατριάρχη Αθηναγόρα Α΄ και Πάπα Παύλου Στ΄ το 1964, Οικ. Πατριάρχη Βαρθολομαίου και Πάπα Φραγκίσκου στην Μυτιλήνη το 2016  και το 1014 κ.λπ.) Με τη μέθοδο της χιονοστιβάδας οι μαθητές/ μαθήτριες καταγράφουν τις απαντήσεις τους σχετικά με τις φωτογραφίες και στη συνέχεια θέτουν τα ερωτήματά τους στον/ στην εκπαιδευτικό, που κρατώντας μια φωτογραφική μηχανή, υποδύεται τον/την δημοσιογράφο που είχε παραστεί σε αυτές τις ιστορικές στιγμές, δίνει απαντήσεις και θέτει απορίες που προωθούν τη συζήτηση.















Εφαρμόζοντας:
Ο διάλογος ως άσκηση αγάπης.
-          «Μετασχηματισμός κειμένου»: Επικαιροποίηση (σύνδεση με κάποιον επίκαιρο προβληματισμό ή συμβάν σχετικό με τον διάλογο στη θρησκεία) και αξιοποίηση με σύντομη απόδοση θεολογικού κειμένου (π.χ. Άγιος Νεκτάριος) ως είδηση σε εφημερίδα ή επιστολή σε έναν φίλο/μια φίλη κ.λπ.
-          Εναλλακτικά:
«Κολλάζ»: Δημιουργία πόστερ (ψηφιακού ή έντυπου) με τίτλο «Ο Διάλογος ως έκφραση αγάπης» το οποίο να περιλαμβάνει: φωτογραφίες, λεζάντες, σύντομα κείμενα, (αγιογραφικά, λογοτεχνικά, διηγήσεις από το Γεροντικό, Πασχάλιο Μήνυμα Πατρ. Αλεξανδρείας κ.λπ.), πορίσματα διαλόγων, σκίτσα, στατιστικά, μηνύματα-προτάσεις των ίδιων των μαθητών κ.ά. Ανάρτηση στην ιστοσελίδα ή σε εμφανές σημείο του σχολείου.
Διάλογος θρησκειών
«Είναι καιρός όλοι να αντιληφθούμε ότι πολυπολιτισμική κοινωνία σημαίνει κατά βάση πολυθρησκευτική κοινωνία. Σε αυτήν την κοινωνία ειρήνη δεν είναι δυνατόν να υπάρξει χωρίς ειρήνη μεταξύ των θρησκειών. Και ειρήνη μεταξύ των θρησκειών δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς διάλογο μεταξύ των θρησκειών.
        Αφετηρία ενός τέτοιου διαλόγου οφείλει να είναι η προβολή των στοιχείων που ενώνουν τις θρησκείες, παρά εκείνων που τις χωρίζουν. Αφετηρία ενός τέτοιου διαλόγου οφείλει να είναι η προβολή των κοινών αξιών των διαφόρων θρησκειών, παρά των αντιλήψεων εκείνων περί θρησκευτικής ανωτερότητας που υπονομεύουν την ανοχή στην διαφορετικότητα.
     Στόχος ενός τέτοιου διαλόγου οφείλει να είναι η ανάδειξη της ενωτικής και ειρηνοποιητικής λειτουργίας των θρησκειών. Στόχος ενός τέτοιου διαλόγου οφείλει να είναι η συναίνεση των θρησκειών σε μια ελάχιστη κοινή ηθική, χωρίς ομολογιακή νόθευση».
Πατριάρχου Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής Θεόδωρου Β΄ Πασχάλιο Μήνυμα 2012
ΥΛΙΚΟ

Η αναζήτηση των πανανθρώπινων αξιών

Τετάρτη, 15 Φεβρουαρίου 2017

Α' ΛΥΚΕΙΟΥ Θ.Ε. 4 ΑΞΙΕΣ 4.3 ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ (3ο δίωρο)

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι μαθητές/ μαθήτριες να:
-   εντοπίζουν τη σχέση της χριστιανικής παράδοσης και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων (ατομικών και κοινωνικών),
-   αναλύουν ζητήματα ευθύνης των θρησκειών για την υπεράσπιση των ανθρώπινων δικαιωμάτων.

Active Member  Μια Γιορτή στου Νουριάν
Η ΓΗ ΑΥΤΗ ΕΙΝΑΙ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ, ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΚΑΠΟΙΟΥΣ ΕΚΛΕΚΤΟΥΣ, ΟΥΤΕ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΥΣ ΡΟΛΟΥΣ


Παρουσιάζοντας:
Ανθρώπινα δικαιώματα και καθημερινότητα.
-          «Ιδεοθύελλα» και «κατασκευή εννοιολογικού χάρτη»: Με αφορμή φωτογραφίες από την επικαιρότητα ή την αναφορά της λέξης «δικαιώματα», οι μαθητές/μαθήτριες αποτυπώνουν λέξεις και φράσεις, οργανώνουν έννοιες σε χάρτη (με έμφαση στο κοινωνικό-ατομικό, υλικό-πνευματικό), ιεραρχούν, ταξινομούν, συνδέουν.
-          Εναλλακτικά:
«Παραγωγή κάρτας γνώσεων»»: Με αφορμή ένα βίντεο από το εκπαιδευτικό πακέτο η «Νεολαία για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα» ή κάποια δράση /σελίδα ημερολογίου απ’ το υλικό «Στείλε τον φίλο μου στο σχολείο» οι μαθητές/μαθήτριες με ομαδοσυνεργασία επισημαίνουν, αναλύουν, καταχωρούν τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Human Rights


Η Ιστορία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων


Ενωμένοι

The 30 Articles of Human Rights




Εφαρμόζοντας:
Αναφορές στη σχέση του Χριστιανισμού με τα ανθρώπινα δικαιώματα.
-            «Σκέψου,Συζήτησε ανά 2 και ανά 4, Μοιράσου(TPSS)»: Οι μαθητές/μαθήτριες επεξεργάζονται βιβλικά κείμενα (πχ. Λουκ. 6:31, Ματθ. 7:12, Κολ.3:11, Γαλ.3:28, Ησαϊας 26,9), και συσχετίζονται με σύγχρονα δικαιώματα (αδελφοσύνη, κοινωνική δικαιοσύνη, ειρήνη).
-          Εναλλακτικά:
«Επίλυση προβλήματος»: Ο σύγχρονος (δυτικός) πολιτισμός μπορεί να ερμηνευθεί χωρίς την συμβολή του Χριστιανισμού αναφορικά με τα δικαιώματα του ανθρώπου; (Βοηθητικά: βιβλικά κείμενα/ρήσεις(τα παραπάνω)  -  Οικουμενική Διακήρυξη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (1948)–Σύγχρονο κείμενο (Γ. Μαντζαρίδη, 2015).

 1. Βιβλικά κείμενα για τα ανθρώπινα δικαιώματα
«Όπως θέλετε να σας συμπεριφέρονται οι άνθρωποι, έτσι ακριβώς να συμπεριφέρεστε κι εσείς σ’ αυτούς» (κατά Λουκάν, 6, 31).
«Όλα όσα θέλετε να σας κάνουν οι άλλοι άνθρωποι, αυτά να τους κάνετε κι εσείς· σ’ αυτό συνοψίζονται ο νόμος και οι προφήτες» (κατά Ματθαίον, 7, 12).
«Σ’ αυτή τη νέα κατάσταση δεν υπάρχουν πια εθνικοί και Ιουδαίοι, περιτμημένοι κι απερίτμητοι, βάρβαροι, Σκύθες, δούλοι, ελεύθεροι· του Χριστού είναι όλα και ο Χριστός τα διέπει όλα» (προς Κολοσσαείς, 3, 11).
«Δεν υπάρχει πια Ιουδαίος και ειδωλολάτρης, δεν υπάρχει δούλος και ελεύθερος, δεν υπάρχει άντρας και γυναίκα· όλοι σας είστε ένας, χάρη στον Ιησού Χριστό» (προς Γαλάτας, 3, 28).
«Κύριε, όταν οι κρίσεις σου εφαρμόζονται στη γη, μαθαίνει την δικαιοσύνη η οικουμένη» (Ησαΐας, 26, 9).
Πηγή: Ελληνική Βιβλική Εταιρία, Αθήνα, 2003.

2. Τα ανθρώπινα δικαιώματα
«…Ο [σύγχρονος] πολιτισμός δεν μπορεί να ερμηνευθεί χωρίς τη χριστιανική παράδοση, όπως βέβαια αυτή διαμορφώθηκε και διαδόθηκε στον δυτικό χριστιανικό κόσμο.
    Χαρακτηριστική είναι η διακήρυξη της ελευθερίας, της ισότητας και της αξιοπρέπειας των ανθρώπων και η αναγνώριση των αναφαίρετων δικαιωμάτων τους. Οι θέσεις αυτές, που προβάλλονται ως υψηλές κατακτήσεις του πολιτισμένου κόσμου, έχουν τις ρίζες τους στην μακραίωνη χριστιανική παράδοση. Ακριβέστερα, είναι τα κελύφη χριστιανικών θέσεων χωρίς το πνευματικό τους περιεχόμενο. Η ανεπανάληπτη αξία του ανθρώπου, που δικαιολογεί και τα αναφαίρετα δικαιώματά του, πηγάζει από την ιδιότητά του ως δημιουργήματος «κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν» Θεού. Επειδή ο άνθρωπος αξιολογείται σε σχέση με τον Θεό, γι’ αυτό δεν υπόκειται σε τίποτε άλλο και έχει αναφαίρετα δικαιώματα. Χωρίς την θεολογική αυτή βάση η Διακήρυξη των ανθρωπίνων δικαιωμάτων παραμένει μετέωρη. Ταυτόχρονα όμως ο τρόπος με τον οποίο προβάλλονται τα ανθρώπινα δικαιώματα φανερώνει την άμεση επίδραση του νεωτερικού ατομοκεντρικού ανθρωπισμού. Στην πραγματικότητα ο ανθρωπισμός αυτός ανατρέπει τον χριστιανικό ανθρωπισμό που ανάγει την ανθρώπινη αξία στον Θεό. Αποξενώνοντας τον άνθρωπο από τον Θεό και αντιμετωπίζοντάς τον καθεαυτόν, χωρίς καμία υπερβατική σχέση και αναφορά, τον συρρικνώνει σε απλή ατομικότητα και φαλκιδεύει την προσωπική και την κοινωνική ζωή του. Τα ίδια τα ανθρώπινα δικαιώματα παραμορφώνονται και μετατρέπονται σε διασπαστικά στοιχεία της κοινωνικής ζωής και μέσα καταδυναστεύσεως των αδυνάτων. Ανάλογες παρατηρήσεις μπορούν να γίνουν και για άλλες περιοχές του σύγχρονου πολιτισμού, όπου ουσιώδη στοιχεία του Χριστιανισμού διαπλάστηκαν ή μεταλλάχτηκαν σε πολιτιστικές αξίες.
 Μαντζαρίδη, Γ. (20153). Χριστιανική Ηθική, ΄Αγιον Όρος, Ιερά Μονή Βατοπαιδίου,  τ.1, σ.241-242
Διερευνώντας:
Περιπτώσεις σεβασμού και καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ζητήματα ευθύνης των θρησκειών.
-          «Κατευθυνόμενη έρευνα στο διαδίκτυο»: Σύγχρονες θρησκευτικές διώξεις. Η περίπτωση των χριστιανών. Παρουσίαση σε εικονική ραδιοφωνική ή τηλεοπτική εκπομπή
-          Εναλλακτικά:
«Μετάδοση βίντεο»: Προβολή αποσπάσματος της ταινίας «TheMission»/R.Joffe (θέμα: Αποικισμός των Ευρωπαίων και ιεραποστολή στην αμερικανική ήπειρο ).Σχολιασμός   σε ομαδοσυνεργασία με χρήση Φύλλου Εργασίας, που θα έχει δοθεί στους μαθητές / στις μαθήτριες πριν την προβολή.
Ο χριστιανισμός η πλέον διωκόμενη θρησκεία ανά τον κόσμο.
Θρησκευτικά δικαιώματα στον σύγχρονο κόσμο - διδασκαλίες και πρακτικές των θρησκειών.
-          «Προετοιμασμένη συνάντηση με το κείμενο και Κείμενο χωρίζεται σε μέρη»: Εισαγωγή από τον/την εκπαιδευτικό και επεξεργασία κείμενου σχετικού με τα θρησκευτικά δικαιώματα στον σύγχρονο κόσμο (π.χ. Γιαννουλάτος, Η Αναζήτηση των Πανανθρώπινων Αξιών, 2004). Ακολουθεί συζήτηση.
-          Εναλλακτικά:
«Αντιγνωμίες»: Μετά από σύντομη μελέτη πηγών (π.χ. άρθρα στον τύπο ή κοινωνιολογικές έρευνες / μπορούν να αξιοποιηθούν μερικώς και όσα εξέτασαν οι μαθητές/μαθήτριες σε προηγούμενα στάδια), τίθενται τα ερωτήματα: «Έχουμε οπισθοχώρηση ή πρόοδο στο ζήτημα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε παγκόσμιο επίπεδο στο πλαίσιο του 21ου αι.; Οι θρησκείες στη σύγχρονη έκφανσή τους λειτουργούν σε σχέση με την ετεροδοξία με τρόπο πιο ανοιχτό σε σχέση με το παρελθόν;». Οι μαθητές/μαθήτριες αναπτύσσουν επιχειρήματα υπέρ της μιας ή της άλλης άποψης.


Αξιολογώντας:
Προσωπική τοποθέτηση έναντι της προάσπισης, αλλά και της καταπάτησης των δικαιωμάτων.
-        «Έντεχνος συλλογισμός (ArtfulThinking) Δημιουργικές ερωτήσεις»: Προβολή εικόνων (απεργία οδοκαθαριστών, συνθήματα σε τοίχους και μνημεία κ. ά.) και τοποθέτηση των μαθητών στα ερωτήματα όπως: Μπορεί το δικαίωμα του ενός να αναιρεί την ελευθερία του άλλου;
-        Εναλλακτικά:
«Επίλυση προβλήματος»: «Τζαμί στην Αθήνα / στην πόλη μου σήμερα».



ΥΛΙΚΟ

Ζωτική εκπαίδευση


ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ


Πόσο καλά γνωρίζεις τα ανθρώπινα δικαιώματα;


Εκπαιδευτικό υλικό για τα ανθρώπινα δικαιώματα


ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ «ΖΩΝΤΑΝΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ»



Ανάλεκτα τ. 26: Ορθοδοξία και Ανθρώπινα Δικαιώματα

Ανθρώπινα Δικαιώματα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ

Ανθρώπινα δικαιώματα 

Δευτέρα, 13 Φεβρουαρίου 2017

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΡΑΜΑ - 3.1 ΕΙΡΗΝΗ (1ο δίωρο)


Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα
Οι μαθητές/μαθήτριες να:
-          εξετάζουν την προσωπική και παγκόσμια διάσταση που έχει το αίτημα της ειρήνης στον χριστιανισμό,
-          διακρίνουν τις θέσεις των θρησκευτικών παραδόσεων για την ειρήνη,
-          κρίνουν τις πρωτοβουλίες και ενέργειες των θρησκειών για την παγκόσμια ειρήνη.

Χριστιανοί: αγωνιστές της ειρήνης


Ο Χριστιανός δεν είναι μοιρολάτρης, ούτε ζει παθητικά πάνω στη γη. Όχι απλώς προτιμά την ειρήνη, αλλά αγωνίζεται ενεργά για την εδραίωσή της.

Και η Εκκλησία αδιάκοπα μέσα στους αιώνες εύχεται "υπέρ της ειρήνης του σύμπαντος κόσμου" (θεία Λειτουργία). 
Επί πλέον, στις μέρες μας οι εκπρόσωποι των Ορθόδοξων εκκλησιών συμμετέχουν σε διεθνείς συνάξεις για την ειρήνη και καταδικάζουν τον πόλεμο ως τρόπο επίλυσης των διαφορών.

 Βασικός άξονας αυτής της στάσης είναι η πεποίθηση της
Εκκλησίας οτι όλοι οι άνθρωποι είναι αδέρφια και ότι το φυλετικό
(και κάθε άλλο) μίσος είναι απαράδεκτο.
Οι λαοί οφείλουν να μάθουν να συνυπάρχουν δίχως να χάνουν την πολιτιστική και θρησκευτική τους ταυτότητα, αλλά και δίχως να επιθυμούν την εξόντωση όποιου διαφέρει από αυτούς.
Παρουσιάζοντας:
Η ειρήνη σε προσωπικό και παγκόσμιο επίπεδο.
-       «Σκέψου, Γράψε, Συζήτησε, Μοιράσου»: Δίνεται ποίημα για την ειρήνη (π.χ. Βρεττάκου). Οι μαθητές/μαθήτριες, αφού το διαβάσουν, γράφουν δύο ορισμούς: «Η ειρήνη μέσα μου είναι..», «Η ειρήνη γύρω μου είναι…».
-       Εναλλακτικά:
«Γράφουν υποχρεωτικά»: Δίνεται η φράση του Αγίου Σεραφείμ του Σάρωφ «Απόκτησε την εσωτερική ειρήνη και χιλιάδες άνθρωποι γύρω σου θα σωθούν». Οι μαθητές/μαθήτριες γράφουν τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους.

Η ειρήνη είναι μέσα σου...


Ειρήνη 
« …Ειρήνη είναι όταν τ’ ανθρώπου η ψυχή
γίνεται έξω στο σύμπαν ήλιος
 κι ο ήλιος
ψυχή μες στον άνθρωπο».
Νικηφόρος Βρεττάκος, Τα ποιήματα, τ. Β΄ Αθήνα 1981, σ. 263

Η ΕΙΡΗΝΗ Ή ψεύτικη καί ή άληθινή


Εφαρμόζοντας:
Αίτια για τη μη ύπαρξη ειρήνης.
-          «Έντεχνος συλλογισμός (Artful Thinking), Παιχνίδι επεξεργασίας με  Σκέψου, Γράψε, Συζήτησε, Μοιράσου (TWPS)»: Προβάλλεται πίνακας ή φωτογραφία με θέμα τον πόλεμο (π.χ.«3η Μαΐου», «Γκουέρνικα» , φωτογραφίες από τον πόλεμο στη Συρία κ.λπ.). Παρατήρηση και ερμηνεία των έργων τέχνης. Σχόλια για τον πόλεμο.
-          Εναλλακτικά:
«Στοχασμός για ερωτήματα»: Με αφορμή ένα κείμενο ή ένα βίντεο για την απουσία της ειρήνης (π.χ. Κόντογλου, ή βίντεο «Most Shocking Second a Day») οι μαθητές/μαθήτριες στοχάζονται και σημειώνουν τις σκέψεις τους για τα αίτια της απουσίας της ειρήνης. 
Ταυτότητα έργου: 3η Μαΐου 1808: Η εκτέλεση των υπερασπιστών της Μαδρίτης, FranciscoGoya (1814). Στον πίνακα ο ζωγράφος τονίζει την αθωότητα των θυμάτων του πολέμου (ο άνθρωπος που πρόκειται να εκτελεστεί έχει στα χέρια του τα ‘στίγματα’ από τα καρφιά του Χριστού και απλώνει τα χέρια του σαν να πρόκειται να σταυρωθεί) και την βαρβαρότητα κάθε στρατιωτικής συμπλοκής – Περισσότερα ερμηνευτικά σχόλια για τον πίνακα διατίθενται στο http://www.visual-arts-cork.com/paintings-analysis/third-of-may-goya.htm#description

Η ειρήνη του Θεού και η ειρήνη του κόσμου

«Ο κακόμοιρος ο κόσμος διψά ειρήνη. Μα χωρίς την απομέσα ειρήνη, δεν μπορεί να γίνη ειρήνη εξωτερική. Χωρίς την ψυχική ειρήνη, η πολιτική και κοινωνική ειρήνη είναι ψεύτικη.
«Ειρήνη αφίημι υμίν, είπε ο Χριστός στους μαθητές Του κατά το Μυστικό Δείπνο, ειρήνην την εμήν δίδωμι υμίν. Ου καθώς ο κόσμος δίδωσι, εγώ δίδωμι υμίν». Πρόσεξες για να δης καλά τί λέγει ο Χριστός; «Ου καθώς ο κόσμος δίδωσι, εγώ δίδωμι υμίν». «Δεν σας δίνω, λέγει, εγώ την ειρήνη που δίνει ο κόσμος», την ψεύτικη, την οργισμένη ειρήνη, την ανειρήνευτη ειρήνη, την ειρήνη που στ’ αληθινά δεν έχει ολότελα ειρήνη και ησυχία.
Τέτοια είναι η ειρήνη που μπορεί να κάνη ο κόσμος, οι άνθρωποι, που τρώγονται με τα πάθη τους και που τους κατατρώγει η περηφάνεια, η ματαιοδοξία-φιλαργυρία, η σκληροκαρδία και η απονιά στους άλλους, η μανία της ακολασίας και η επιθυμία της καλοπέρασης.
Όλα τούτα τα πάθη είναι οργισμένα και όχι ειρηνικά. Αυτά κάνουνε τους ανθρώπους να μαλώνουνε, να εχθρεύονται ο ένας τον άλλον, αυτά λιγοστεύουνε την αγάπη, που είναι δα πολύ λίγη ανάμεσά τους, και φέρνουνε την παραζάλη, την έχθρα, «την έριδα» που λέγανε οι αρχαίοι.
Με άλλα λόγια, φέρνουνε τη βασιλεία του διαβόλου επί της γης, και όχι τη βασιλεία του Θεού, που είναι η ειρήνη».
Φώτης Κόντογλου,  Ο Φώτης Κόντογλου στην τρίτη διάστασή του, εκδ. Ι. Κοιν. Οσίου Νικοδήμου, Γουμένισσα 2003, σελ. 124-127.

Η ΦΡΙΚΗ ΤΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ


Βίντεο, που αφορά την ανατροπή της ζωής ενός μικρού κοριτσιού εξαιτίας του πολέμου. Από την καμπάνια της φιλανθρωπικής οργάνωσης Save The Children για τα παιδιά της Συρίας.

Masters of War



War - Πόλεμος


Διερευνώντας:
Η χριστιανική διδασκαλία και οι πρωτοβουλίες της Εκκλησίας για την επικράτηση της ειρήνης.
-          «Μελέτη περίπτωσης με Σκέψου, Συζήτησε Ισότιμα, Μοιράσου (TTPS)»: Άγιος Σωφρόνιος Ιεροσολύμων: Οι μαθητές/μαθήτριες μελετούν τις ιστορικές συνθήκες και την απόφαση του Αγίου Σωφρονίου να παραδώσει τα Ιεροσόλυμα στους Άραβες το 638.
-          Εναλλακτικά:
«Μαρκάρισμα και υπογράμμιση κειμένου με Σκέψου, Γράψε, Συζήτησε, Μοιράσου (TWPS)»: Δίνεται θεολογικό κείμενο σχετικά με την χριστιανική διδασκαλία περί ειρήνης (πχ. Νησιώτη, ή π. Λεβ Ζιλέ, ή κείμενο της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου: η αποστολή της Ορθοδόξου Εκκλησίας εν τω συγχρόνω κόσμω, ή Κοινή Δήλωση του Πάπα Φραγκίσκου και του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου στα Ιεροσόλυμα).
 Η χριστιανική κατανόηση της ειρήνης

«Όταν σκέφτεται κάποιος για τη χριστιανική κατανόηση της ειρήνης ως ειρήνης για ολόκληρο τον κόσμο, αντιλαμβάνεται ότι αυτό έχει ανθρωπολογική βάση, και φαίνεται ως μια δωρεά άνωθεν με τη μορφή της συμφιλίωσης με τον Τριαδικό Θεό. Όταν στερηθεί αυτή τη διάσταση, η ειρήνη περιορίζεται στην περιοχή της κονωνικο-πολιτικής ηθικής και αδυνατεί να θεραπεύσει τα σχήματα της ανθρώπινης και κοσμικής ιστορίας, η οποία κυβερνάται από τις αρχές και εξουσίες του κόσμου τούτου.
Ήδη, προκειμένου να πετύχει την εσωτερική ειρήνη, ο άνθρωπος πρέπει να θέσει σ’ ενέργεια τη συμφιλιωτική επίδραση της χριστιανικής πίστης πάνω σε όλο τον κόσμο. Η ‘εξωτερική’ ειρήνη του κόσμου αποκαλύπτει την ανάγκη για συμφιλίωση κάποιου με τον εαυτό του και ταυτόχρονα για αποκατάσταση της διακοπείσης σχέσης μεταξύ κάποιου, της φύσης και της ιστορίας. Η θέση του ανθρώπου μέσα στον κόσμο, ακολουθώντας τη συμφιλίωση των πάντων εν Χριστώ, συνεπάγεται ειρηνοποιό δράση στο ευρύ, κοσμικό πλαίσιο. Αυτό είναι μια πράξη ανάκτησης- μια αόρατη και ουδέποτε συμπληρούμενη διαδικασία- της αρχικής κατάστασης των ειρηνικών, αρμονικών σχέσεων μεταξύ Θεού, ανθρώπου και φύσης, οι οποίες διεκόπησαν ως συνέπεια της πτώσης του ανθρώπου (Γεν. 3, 18).
[…] Η αποξένωση και αλλοτρίωση του ανθρώπου από το Θεό ως Άρχοντα της Ειρήνης έχει εξουδετερωθεί  απ΄ τον Χριστό, αλλά η μετοχή του ανθρώπου στην πληρότητα αυτής της ειρήνης είναι, αδιάκοπη διαδικασία αύξησης σ΄ αυτήν με στόχο την τελική της εκπλήρωση στους έσχατους χρόνους. Με την έννοια αυτή, ο χριστιανός θα έπρεπε να προφυλάσσεται από τη συναισθηματική θρησκοληψία ή τον ρομαντισμό, αγνοώντας τη μη εισέτι πραγματικότητα της ειρήνης στην ιστορία καθώς και κάθε είδους ουμανιστικών, ανθρωποκεντρικών και επιφανειακών προσπαθειών που καταβάλλονται για επιτυχή εγκαθίδρυση ειρήνης στην ιστορία, οι οποίες βασίζονται στη μεγαλοσύνη και την αξιοπρέπεια του ανθρώπου και μονάχα σ΄ αυτή. Είναι επίσης ουτοπικός ρεαλισμός να πιστεύουμε ότι, αν σταματούσαμε την πάλη των τάξεων σε μια μόνο περιοχή της κοινωνικής ζωής, π.χ. την κοινωνική, η ειρήνη θα βασίλευε στη συνέχεια για πάντα στην ιστορία, ως μόνιμο επίτευγμα του ανθρώπου και μόνο.
[…] Είναι, έτσι, φανερό ότι η χριστιανική στάση έναντι της ειρήνης σήμερα δεν θα έπρεπε να αγνοεί ή να ‘συγκαλύπτει’ με ειρηνιστικές προσπάθειες είτε το καθεστώς της αδικίας και εκμετάλλευσης, με την πρόφαση της ελευθερίας ή της ελεύθερης οικονομίας, είτε την άρνηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ατομικών ελευθεριών, με το πρόσχημα της εγκαθίδρυσης κοινωνικής δικαιοσύνης. Χωρίς ν΄ αρνείται τις εξαιρετικές δυσκολίες που υπάρχουν και στις δύο περιπτώσεις, η χριστιανική ειρηνευτική προσπάθεια (με μια ρεαλιστική επιδίωξη της εξάλειψης των κύριων αιτιών της βίας και του πολέμου) πρέπει να επιμείνει, στηριζόμενη στη Βίβλο, στο σεβασμό και των δύο προϋποθέσεων της ειρήνης: της δικαιοσύνης και της γνήσιας ελευθερίας ως των απαραίτητων συστατικών της στοιχείων».
Νησιώτης Νίκος, Από την ύπαρξη στη συνύπαρξη: Κοινωνία, Τεχνολογία, Θεολογία, εκδ. Μαΐστρος, Αθήνα 2004,  Σσ 46-53.
Αναπλαισιώνοντας:
Όραμα και πρωτοβουλίες των θρησκειών για την ειρήνη.
-          «Κείμενά μου – θησαυροί μου»: Σε ομαδοσυνεργασία οι μαθητές/μαθήτριες αναζητούν σε ιερά βιβλία θρησκειών (Παλαιά Διαθήκη, Κοράνιο κ.λπ) αποσπάσματα σχετικά με την ειρήνη. Η εργασία μπορεί να γίνει και με ιστοεξερεύνηση ή με προετοιμασία στο σπίτι. Παρουσίαση και σύντομος σχολιασμός στην ολομέλεια της τάξης.
-          Εναλλακτικά:
«Πέντε π και ένα γ»: Δίδονται σε κάθε ομάδα διαφορετικά άρθρα από ειδησεογραφική επικαιρότητα που αφορούν θρησκευτικές πρωτοβουλίες (π.χ. καταδίκη τρομοκρατικών επιθέσεων από Μεγάλο Ιμάμη του Αλ Άζχαρ, Μουφτή Κομοτηνής, Ουλεμά, Συνέδριο ηγετών παγκόσμιων και παραδοσιακών θρησκειών, Διεθνής Διάσκεψη Κορυφής Παγκοσμίου Συμβουλίου Εκκλησιών κ.λπ.). Σε ομαδοσυνεργασία γίνεται επεξεργασία και στην ολομέλεια συζήτηση.

Αξιολογώντας:
Η προσωπική και κοινωνική ευθύνη των πιστών για το όραμα της παγκόσμιας ειρήνης.
-          «Graffiti»: Κατασκευάζονται σε ομαδοσυνεργασία πλακάτ με χρώματα συνθήματα ή μηνύματα για την ειρήνη, όπως νοηματοδοτείται από τη χριστιανική διδασκαλία.
-          Εναλλακτικά:
«Κάρτες με αποφθέγματα»: Μοιράζονται στους μαθητές/στις μαθήτριες Αγιογραφικά χωρία με θέμα την ειρήνη. Διαλέγει ο καθένας/ η καθεμία ένα, το αντιγράφει σε κάρτα που διακοσμεί και γράφει μια ευχή για την ειρήνη.

Αγιογραφικά χωρία για την ειρήνη:
Είμαι ειρηνικός ανάμεσα σε αυτούς που μισούν την ειρήνη
Ψαλμ 119, 7
  
Μακάριοι όσοι φέρνουν την ειρήνη στους ανθρώπους,
γιατί αυτοί θα ονομαστούν παιδιά του Θεού.
 Ματθ. 5, 9

ο καρπός του Αγίου Πνεύματος είναι η αγάπη, η χαρά, η ειρήνη, η μακροθυμία, η καλοσύνη, η αγαθότητα, η πίστη, 23η πραότητα, η εγκράτεια.
Γαλ. 5, 22-23

Όπου υπάρχει φθόνος κι εριστική διάθεση, εκεί υπάρχει αναστάτωση και κάθε λογής κακό.
Ιακ 3, 16

Φεύγω και σας αφήνω την ειρήνη. Τη δική μου ειρήνη σας δίνω. Δε σας τη δίνω όπως τη δίνει ο κόσμος. Μην ανησυχείτε και μη δειλιάζετε.
Ιω 14, 27

ΥΛΙΚΟ

8. ΤΟ ΟΡΑΜΑ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ ΚΑΙ Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ







Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...